Sağlık

15 Şubat: Çocukluk Çağı Kanser Günü !

15 Şubat, çocukluk çağı kanserleri hakkında farkındalık yaratmak, kanserli çocuklara ve ailelere destek sağlamak amacıyla küresel bir iş birliği kampanyasıdır.

Abone Ol

Ülkemizde bir yılda 0-19 yaş grubu yaklaşık 4.700 çocuk ve ergen kansere yakalanıyor. Çocukluk çağı kanserlerinin %30’unu lösemiler (kan kanserleri), kalan %70’ini de lenfoma ve solid tümörler (organ ve çeşitli dokulardan gelişen kanserler) oluşuyor. Sık görülen diğer bir tür ise %20 oranı ile merkezi sinir sistemi tümörleri.

Çocukluk çağı kanserlerinin tarama programı yok

Çocukluk çağı kanserlerinin neden sonuç ilişkisi erişkinler kadar net olmamasıyla birlikte bilinen bir tarama programı da yoktur. Bugüne kadar çocukluk çağı kanserleri için sadece birkaç kesin risk faktörü tanımlanmıştır. Karsinojenitesi bilinen risk faktörlerinden biri iyonlaştırıcı radyasyondur. İyonize radyasyonun lösemi ve tiroid kanser riskini arttırdığı yapılan birçok çalışma ile ortaya konmuştur. Olası diğer risk faktörleri arasında; genetik yatkınlık, genetiğe dayalı bireysel duyarlılık, bazı virüslere maruziyet (Epstein-Barr, Hepatit B, İnsan Herpes ve HIV virusları gibi) yer almaktadır.

Çocukluk çağı kanserleri belirti ve semptomlar:

·        Deride solukluk (Kansızlık, anemi varlığı)

·        Halsizlik

·        Enfeksiyonlara yatkınlık

·        Sıra dışı kanamalar (burun kanaması, diş eti kanamaları, cilt altı kanaması gibi), ciltte sık sık morluklar, kesik oluştuğunda kanamanın güçlükle durdurulması

·        İştahsızlık, açıklanamayan ani kilo kaybı

·        Dalakta büyüme

·        Lenf düğümlerinde şişlikler

·        Kemik ve eklemlerde ağrılar (özellikle sıklığı ve şiddeti artıyorsa, uykudan uyandırıyorsa)

·        Açıklanamayan ateş

·        Ani görme değişiklikleri

·        Genellikle kusmanın eşlik ettiği, sık baş ağrısı

Yukarıda sayılan belirtilerden birçoğunun, kanser hastalığı dışında herhangi başka bir sebepten de kaynaklanabileceği ve aslında bu ihtimalin daha yüksek olduğu unutulmamalıdır.

Erken belirtiler genellikle çok daha yaygın hastalıkların veya yaralanmaların neden olduğu belirtilere benzerliğinden dolayı çocuklardaki kanserleri hemen fark etmek zordur. Yine de birçok çocukluk çağı kanseri, şikayetler ve belirtiler nedeni ile başvurulan bir doktor ya da ebeveynler tarafından erken dönemde tespit edilir.

Erken teşhis edildiğinde, çocukluk çağı kanserlerinin etkili tedaviye yanıt verme olasılığı ve hayatta kalma olasılığı daha yüksektir. Erken teşhis hastanın daha az acı çekme ve genellikle daha az pahalı, daha az yoğun tedavi görmesiyle sonuçlanır.

Tedavi

Günümüzde çocukluk çağı kanserlerinde, çoklu tedavi yöntemleri ile iyileşme oranı %80 civarına ulaşsa da bu rakam, mevcut kanserlerin farklı biyolojik alt tipleri olması nedeniyle %10 ile %90 arasında çok büyük fark gösteren sonuçları maskelemektedir. Hastalık, ülkemizde de başarı ile tedavi edilmekte olup tedavi başarısı diğer dünya ülkelerinden farklılık göstermemektedir.  Lösemi türü kanserlerde genellikle kemoterapi ile tedavi edilmektedir. Doku ve organ kanserlerinde ise gerek kemoterapi, gerekse cerrahi tedavi seçenekleri uygulanabilmektedir. Gerekli olduğu durumlarda kemik iliği nakli, radyoterapi gibi tedaviler de kullanılmaktadır.

Önleme

Çocukluk çağı kanserlerinin, yaşam tarzı ve çevre ile ilgili olası sebepleri çok azdır. Bu nedenle çoğu durumda anne-baba ve çocukların bu kanserleri önlemek için bireysel bazda bir şey yapması gerekmemektedir. Bununla birlikte, çevresel risk faktörü olarak radyasyona ve bazı kimyasallara maruz kalmanın çocukluk çağı kanser riskini artırabildiği bilinmektedir.

HABER MERKEZİ